ناوەڕۆک (ڕێکخراو و فراوانکراو):
وەزارەتی دارایی و ئابووری حکومەتی هەرێمی کوردستان ڕاپۆرتێکی گشتگیری دارایی بڵاوکردەوە کە تێیدا وردەکاری خەرجییە کردارییەکانی نێوان ساڵانی ٢٠١٩ بۆ ٢٠٢٥ دەخاتە ڕوو. کۆی گشتی خەرجییەکان لەم ماوەیەدا گەیشتووەتە زیاتر لە ٨٧ تریلیۆن و ٥٠٠ ملیار دینار.
بەپێی داتاکان، سیستەمی دارایی هەرێم بە شێوەیەکی سەرەکی لەسەر مووچە وەستاوە، بەجۆرێک کە ٦٥ تریلیۆن دینار (نزیکەی ٧٤٪ی کۆی خەرجییەکان) تەنها بۆ مووچە ڕۆیشتووە. ئەمە دەریدەخات کە بودجەی پەرەپێدان و وەبەرهێنان لە نزمترین ئاستدایە (تەنها ٤ تریلیۆن دینار)، ئەمەش ئاماژەیە بۆ سستبوونی ژێرخانی ئابووری و پشتگوێخستنی پڕۆژە ستراتیژییەکان بەهۆی قەیرانی داراییەوە.
خاڵێکی جەوهەری لەم ڕاپۆرتەدا تیشک خستنە سەر ئەو ڕاستییەیە کە حکومەتی فیدراڵ تەنها وەک "تەواوکاری" مووچە تەمویلی ناردووە، لە کاتێکدا سەرجەم خەرجییەکانی بەڕێوەبردنی دامودەزگاکان، بەرهەمهێنانی کارەبا و پڕۆژەکان لە ئەستۆی داهاتی ناوخۆی هەرێم بووە. هەروەها ڕاپۆرتەکە دانی ناوە بە بوونی کێشەی "نەختینە" لە بانکەکاندا کە وایکردووە حکومەت پەنا بۆ سیستەمی (چەک و مەقاسە) ببات بۆ پڕکردنەوەی تێچووی کارەبا. گرنگترین لایەنی ئەم ڕاپۆرتە ئەوەیە کە ئاماژە بە "قەرزە شاراوەکان" دەکات، وەک ئەو مووچانەی فەوتاون یان پلەبەرزکردنەوەی فەرمانبەران کە هێشتا وەک بارگرانییەکی دارایی بە هەڵپەسێردراوی ماونەتەوە.
پاشخان:
لە دوای ساڵی ٢٠١٤ و بڕینی بودجەی هەرێم لەلایەن بەغداوە، هەرێمی کوردستان کەوتە ناو قەیرانێکی دارایی قووڵ. ئەم ئامارانەی ئێستا بڵاوکراونەتەوە، لە کاتێکدایە کە گفتوگۆکانی "تەوتین" و "هەژماری من" لە گەرمەیدان و گوشارێکی زۆر هەیە بۆ شەفافکردنی داهات و خەرجییەکان لە پێناو جێگیرکردنی پشکی هەرێم لە بودجەی گشتی عێراقدا.
سەرچاوەکان: [#وەزارەتی_دارایی #ڕاگەیەندراوی_فەرمی]
