ناوەڕۆک: ڕێکخراوی "ئایندە بۆ پاراستنی ژینگە" هۆشدارییەکی توند و ستراتیژی دەدات سەبارەت بە سەرهەڵدانەوەی شەپۆلێکی نوێی تێکدانی ژینگەی هەرێمی کوردستان، کە تێیدا دارستانە سروشتییەکان دەبنە قوربانیی قەیرانی وزە و گرانیی بژێوی. بەهۆی دواکەوتنی پڕۆسەی دابەشکردنی نەوتی ماڵان لەلایەن وەزارەتی سامانە سروشتییەکانەوە، نرخی یەک بەرمیل نەوت لە بازاڕە ئازادەکاندا لە ١٣٠ هەزار دینارەوە بۆ ٢٧٠ هەزار دینار بەرزبووەتەوە، کە ئەمەش فشارێکی دارایی تاقەتپڕوکێنە بۆ خێزانەکان، بەتایبەت لە ناوچە کوێستانییەکان (وەک پێنجوێن و حاجی ئۆمەران) کە وەرزی سەرما تێیاندا زووتر دەستپێدەکات و پێویستییان بە لایەنی کەم ١٠ بەرمیل نەوت هەیە بۆ یەک وەرز. بەپێی ڕاپۆرتەکانی پۆلیسی دارستان، ئەم گرانییە وایکردووە هاووڵاتیان بۆ خۆگەرمکردنەوە پەنا بۆ بڕینەوەی دارەکان ببەن. لێکەوتەکان تەنها ئابووری نین، بەڵکو سیستەمیین؛ لەناوچوونی یەک ملیۆن دۆنم دارستان لە ماوەی ١٢ ساڵدا (٢٠١٠-٢٠٢٢) نیشاندەری داڕمانی ئاسایشی ژینگەییە. جیاوازیی نرخ لە نێوان حکومەتی فیدراڵ (٣٠ هەزار دینار بۆ هەر بەرمیلێک) و حکومەتی هەرێم (١١٠ هەزار دینار ئەگەر دابەش بکرێت) و بازاڕی ڕەش (٢٧٠-٣٠٠ هەزار دینار)، وایکردووە کە بڕینەوەی دارستانەکان وەک تاکە جێگرەوەی هەرزان بۆ هاووڵاتیان دەربکەوێت. ئەم دیاردەیە دەبێتە هۆی تێکدانی هاوسەنگیی بایۆلۆژی، زیادبوونی بەبیابانبوون و کەمبوونەوەی ئاوی ژێرزەوی لە ناوچە شاخاوییەکاندا.

پاشخان: دارستانەکانی هەرێمی کوردستان لە چەند دەیەی ڕابردوودا بەردەوام لەژێر هەڕەشەی جیاوازدا بوون؛ لەوانە بۆردومانی ناوچە سنوورییەکان، ئاگرکەوتنەوەی وەرزی، و بڕینەوەی بێسەروبەر بۆ مەبەستی سووتەمەنی و بازرگانی. سەرەڕای ئەوەی هەرێمی کوردستان ناوچەیەکی دەوڵەمەندە بە سامانی نەوت، بەڵام بەهۆی کێشە داراییەکان و نەبوونی پاڵاوگەی پێشکەوتوو بۆ بەرهەمهێنانی نەوتی سپی ناوخۆیی، ساڵانە لە وەرزی زستاندا ڕووبەڕووی قەیرانی سووتەمەنی دەبێتەوە. داتاکانی ڕێکخراوە ژینگەییەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە پڕۆسەی دارستانکردنەوە (Afforestation) زۆر خاوترە لە پڕۆسەی لەناوچوونی دارستانەکان، ئەمەش مەترسییەکی درێژخایەن لەسەر گۆڕانی کەشوهەوای ناوچەکە دروست دەکات.

سەرچاوەکان: [#ڕێکخراوی_ئایندە_بۆ_پاراستنی_ژینگە #ڕاپۆرتی_ژینگەیی #وەزارەتی_سامانە_سروشتییەکان]