ناوەڕۆک: بەپێی ڕاپۆرتێکی بەڵگەدارکراوی ڕۆژنامەی «دەیلی مەیل»ی بریتانی، لە کاتژمێر 3:00ی بەرەبەیان لەسەر کەناراوی شارۆچکەی "دی پان" لە بەلجیکا، بەلەمێکی چووپینی دروستکراوی تایبەت کە زیاتر لە 20 کۆچبەری نایاسایی هەڵگرتبوو، لەژێر چاودێریی مەیدانیی پۆلیسی بەلجیکادا بەرەو کەناراوەکانی شانشینی یەکگرتوو (بریتانیا) بەڕێکەوت. لە ڕووی شێواز و دەرکەوتنەوە، بەلەمەکە بە پێچەوانەی بەلەمە قاچاغییە ئاساییەکان کە بە ڕەنگی ڕەش دروست دەکرێن، بە ڕەنگەکانی سوور، سپی، سەوز و هێمای خۆری زەرد (ئاڵای کوردستان) نەخشێندرابوو؛ ئەم دیمەنە لەلایەن چاودێران و دامەزراوە هەواڵگرییەکانەوە وەک بەرەنگاربوونەوە و تەحەددایەکی ئاشکرای تۆڕەکانی قاچاغچێتیی کوردی بەرامبەر بە دەسەڵاتدارانی بەریتانیا و ئەوروپا لێکدرایەوە.
ئەم ڕووداوە شەپۆلێکی توندی ڕەخنەی سیاسیی لەندەنی لێکەوتەوە؛ کێڤن فیڵپ لە حزبی پارێزگاران و نایجڵ فەراج، ڕێبەری حزبی ڕیفۆرم، حکومەتی بریتانیایان بە دەستەوسانبوون تۆمەتبار کرد و ڕایانگەیاند کە قاچاغچییە کوردەکان لە کاتێکدا بە ئاشکرا گاڵتە بە سیستەمی ئەمنیی بریتانیا دەکەن، پۆلیسی فەڕەنسا و بەلجیکاش تەنها وەک تەماشاچی لە کەناراوەکان ماونەتەوە. لە ڕوانگەی ئاماری و قەبارەی ڕێکخراوەییەوە، ڕۆب جۆنز، بەڕێوەبەری ئۆپەراسیۆنەکان لە دەزگای نیشتمانیی بەرەنگاربوونەوەی تاوان لە بریتانیا (NCA) لە بەردەم لیژنەی پەرلەماندا ئاشکرای کردبوو کە کوردی عێراق و ئەفغانییەکان خاوەنی پشکی شێر و باڵادەستن لە تۆڕەکانی بازرگانیکردن بە مرۆڤ لە کەناڵی ئینگلیز؛ وەک ئاماژەدان بەو تۆڕە کوردییەی کە 18 ئەندامیان لە فەڕەنسا دادگایی کران و بەرپرسیار بوون لە پەڕینەوەی زیاتر لە 10 هەزار کۆچبەر. لە بەرامبەردا، وەزارەتی ناوخۆی بریتانیا لە ڕاگەیەندراوێکی فەرمیدا جەختی کردەوە کە هەوڵە نێودەوڵەتییەکانیان ڕێگری لە پەڕینەوەی زیاتر لە 50 هەزار کەس کردووە، کەمترین ڕێژەی پەڕینەوە لە هاوینی دوای 2020 تۆمار کراوە، و ژمارەی ئەفسەرانی هەماهەنگی لە کەناراوەکانی فەڕەنسا زیاد دەکەن. لە ڕوانگەی شیکاریی سیستمییەوە، ئەم ڕووداوە نیشاندەری گۆڕینی تەکتیکی قاچاغچییەکانە بۆ بەکارهێنانی کەناراوەکانی بەلجیکا لە جیاتی کەناراوەکانی فەڕەنسا کە چاودێریی ئەمنییان توندتر کراوە، هاوکات فشارە ناوخۆییەکانی سەر حکومەتی لەندەن بۆ توندکردنەوەی سنوورە ئاوییەکان و چڕکردنەوەی ڕاوەدوونانی گرووپە مافیاییە پەیوەندیدارەکان دەگەیەنێتە لوتکە.
پاشخان: پەڕینەوەی نایاسایی لە ڕێگەی بەلەمی بچووک بە نۆکەندی ئینگلیز (مانش) لە دوای دەرچوونی فەرمیی بریتانیا لە یەکێتیی ئەوروپا (برێکزیت) لە ساڵی 2020ەوە، بووەتە یەکەمین مەلەفی هەستیاری ئەمنی و ناکۆکیی سیاسی لە نێوان لەندەن، پاریس و برۆکسل. دوای ئەوەی ڕێکارە ئەمنییەکان لە دەروازەی تونێلی مانش و بەندەری کالێ بە توندی کۆنترۆڵ کران و ڕێگری لە خۆحەشاردانی کۆچبەران لەناو بارهەڵگرەکاندا کرا، تۆڕە تاوانکارییە نێودەوڵەتییەکان پەنایان بۆ هاوردەکردنی بەلەمی چووپینی هەرزان و بزوێنەری چینی لە ڕێگەی تورکیا و ئەڵمانیاوە برد بۆ گواستنەوەی دەریایی. بەهۆی قازانجی زەبەلاحی ئەم بازرگانییە نایاساییە (کە بۆ هەر سەرنشینێک لە نێوان 3 هەزار بۆ 6 هەزار یۆرۆ وەردەگیرێت)، باندەکانی سەر بە کوردی عێراق کۆنترۆڵی زۆربەی ژێرخانی لۆجستی و ئۆردوگاکانی باکووری فەڕەنسایان گرتە دەست، سەرەڕای دەیان ئۆپەراسیۆنی هاوبەشی دەزگای یۆرۆپۆل و دەزگا هەواڵگرییەکانی بریتانیا بۆ لەناوبردنیان.
سەرچاوەکان: [#ڕۆژنامەی_دەیلی_مەیل #میدیا] [#دەزگای_نیشتمانیی_بەرەنگاربوونەوەی_تاوان_NCA #هەواڵگری_ئەمنی] [#وەزارەتی_ناوخۆی_بریتانیا #ڕاگەیەندراوی_فەرمی]
